<p class="reg-lead">نسخه ژانویه ۲۰۲۷ مقررات وضعیت و نقل و انتقال بازیکنان فیفا، مصوب ۱۰ ژوئن ۲۰۲۶ و لازم‌الاجرا از ۱ ژانویه ۲۰۲۷؛ ماده ۱۷ (آثار فسخ قرارداد بدون دلیل موجه) به‌طور کامل بازنویسی شده است.</p>

<table class="reg-facts">
<tr><td>تصویب</td><td><b>۱۰ ژوئن ۲۰۲۶</b> (۲۰ خرداد ۱۴۰۵) — دفتر شورای فیفا</td></tr>
<tr><td>لازم‌الاجرا از</td><td><b>۱ ژانویه ۲۰۲۷</b> (۱۱ دی ۱۴۰۵)</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td><b>۲۹ ماده</b> + ۷ ضمیمه</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td>نسخه پیش‌رو — لازم‌الاجرا از ابتدای ۲۰۲۷؛ تا آن زمان نسخه ژوئیه ۲۰۲۵ حاکم است</td></tr>
</table>

<div class="reg-sec">
<h2>مقررات وضعیت و نقل و انتقال بازیکنان فیفا چیست؟</h2>
<p>مقررات وضعیت و نقل و انتقال بازیکنان فیفا (RSTP) چارچوب جهانی و الزام‌آور ثبت بازیکنان، وضعیت آماتور یا حرفه‌ای آنان، انتقال میان باشگاه‌های وابسته به فدراسیون‌های مختلف، ثبات قراردادی، حمایت از بازیکنان صغیر و سازوکارهای پاداش آموزش و همبستگی را تعیین می‌کند. بخشی از مواد این مقررات باید بدون تغییر در آیین‌نامه‌های داخلی هر فدراسیون ملی گنجانده شود.</p>
</div>

<div class="reg-sec hi">
<h2>درباره نسخه ژانویه ۲۰۲۷<span class="reg-tag">تغییرات نسبت به ژوئیه ۲۰۲۵</span></h2>
<p>این نسخه در <strong>۱۰ ژوئن ۲۰۲۶</strong> به تصویب دفتر شورای فیفا رسید و از <strong>۱ ژانویه ۲۰۲۷</strong> لازم‌الاجرا می‌شود. مهم‌ترین بازنویسی ماده ۱۷ در تاریخ این مقررات است؛ سازوکار پیشین محاسبه غرامت («غرامت تعدیل‌شده» و «غرامت تکمیلی» معادل سه ماه حقوق) به‌طور کامل از متن حذف و با نظام تازه‌ای جایگزین شده است.</p>
<h3>مهم‌ترین تغییرات نسبت به نسخه پیشین</h3>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">جایگزینی «منفعت مثبت» با «غرامت کامل»</b>مقرر شد در نبود غرامت توافقی، طرف زیان‌دیده از نقض قرارداد مستحق <strong>غرامت کامل خسارت ناشی از نقض</strong> است و غرامت با لحاظ خسارت واردشده و اوضاع و احوال هر پرونده و بر اساس معیارهای مقرر محاسبه می‌شود. برای بازیکن تصریح شده که خسارت، به‌ویژه <strong>ارزش باقی‌مانده قرارداد نقض‌شده</strong> و سایر اقلام را در بر می‌گیرد.</li>
<li><b class="t">حداقل تضمینی در توافق فسخ</b>مقرر شد هر توافق درباره غرامت مالی قابل پرداخت به بازیکن باید <strong>دست‌کم معادل ارزش باقی‌مانده قرارداد نقض‌شده</strong> باشد، مگر اوضاع و احوال استثنایی مبلغ کمتر را توجیه کند.</li>
<li><b class="t">اماره ترغیب ظرف ۴۵ روز</b>برای نخستین بار مقرر شد اگر بازیکن <strong>ظرف ۴۵ روز</strong> از نقض قرارداد، قرارداد جدیدی امضا کند، <strong>فرض بر آن است که باشگاه جدید او را به نقض ترغیب کرده است</strong>. این اماره قابل رد است، مشروط بر آنکه باشگاه جدید <strong>«در حد اقناع کامل دیوان فوتبال»</strong> خلاف آن را اثبات کند.</li>
<li><b class="t">تعیین معیار اثبات مسئولیت تضامنی</b>مسئولیت تضامنی باشگاه جدید منوط به احراز ترغیب <strong>«بر مبنای ترجیح ادله» (balance of probabilities)</strong> شد — معیاری که در نسخه‌های پیشین در متن تصریح نشده بود.</li>
<li><b class="t">مجازات‌های ورزشی تدریجی با دوره تکرار دو ساله</b>به‌جای مجازات واحد پیشین، نظام تدریجی برقرار شد: نقض نخست در <strong>دوره تکرار دو ساله</strong> → اخطار و جریمه؛ نقض دوم → محدودیت ثبت حداکثر پنج بازیکن جدید در یک دوره نقل و انتقالات به‌همراه جریمه؛ نقض سوم → <strong>محرومیت کامل از ثبت بازیکن جدید در یک دوره کامل</strong>.</li>
<li><b class="t">تعیین مدت محرومیت بازیکن ناقض</b>مقرر شد بازیکنی که در دوره حمایت‌شده مرتکب نقض قرارداد شود، <strong>چهار ماه</strong> از بازی در مسابقات رسمی محروم شود و در صورت وجود اوضاع و احوال مشدد، این مدت به <strong>شش ماه</strong> افزایش یابد؛ محرومیت بی‌درنگ پس از ابلاغ رأی اجرا می‌شود.</li>
<li><b class="t">تمدید مهلت تعلیق قراردادهای اوکراین تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۷</b>مهلت مقرر در ضمیمه ناظر بر جنگ اوکراین، یک سال دیگر تمدید شد.</li>
</ol>
<div class="reg-note"><strong>توجه:</strong> مقایسه مواد ۱۳ تا ۱۸ این نسخه با نسخه ژوئیه ۲۰۲۵ نشان می‌دهد بازنویسی ماده ۱۷ به‌همراه بازآرایی عناوین داخلی (مسئولیت تضامنی، اماره ترغیب، مجازات‌های ورزشی علیه باشگاه‌ها و بازیکنان) انجام شده است. سایر مواد ساختار پیشین خود را حفظ کرده‌اند.</div>
</div>

<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>برای باشگاه‌های ایرانی در نقل و انتقالات بین‌المللی، بازیکنان و مربیان دارای قرارداد با باشگاه خارجی، ایجنت‌ها و وکلای ورزشی، این سند مبنای اصلی ارزیابی حقوقی پرونده است. در هر اختلاف، نسخه‌ای از مقررات ملاک قرار می‌گیرد که در زمان وقوع رویداد لازم‌الاجرا بوده است؛ به همین دلیل دسترسی به متن نسخه‌های پیشین برای پرونده‌های گذشته اهمیت عملی دارد.</p>
</div>

مقررات وضعیت و نقل و انتقال بازیکنان فدراسیون جهانی فوتبال(FIFA) مصوب ژانویه 2027

<p class="reg-lead">کتاب سوم مقررات داخلی فدراسیون جهانی بسکتبال — بازیکنان و مقامات، لازم‌الاجرا از ۲۲ آوریل ۲۰۲۶.</p>
<table class="reg-facts">
<tr><td>لازم‌الاجرا</td><td><b>۲۲ آوریل ۲۰۲۶</b> (۲ اردیبهشت ۱۴۰۵)</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td>کتاب سوم از شش کتاب مقررات داخلی — ۱۱ فصل، ۶۹ صفحه</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td><strong>نسخهٔ جاری</strong> — جانشین ویرایش ۱۵ مه ۲۰۱۹</td></tr>
</table>
<div class="reg-sec">
<h2>کتاب سوم چه چیزی را تنظیم می‌کند؟</h2>
<p>مقررات فدراسیون جهانی بسکتبال (FIBA) از <strong>اساسنامهٔ عمومی</strong> در رأس و <strong>شش کتاب مقررات داخلی</strong> تشکیل شده است: کتاب اول مواد کلی، دوم مسابقات، سوم بازیکنان و مقامات، چهارم مبارزه با دوپینگ، پنجم مناطق، و ششم بسکتبال سه‌نفره. این سند <strong>کتاب سوم</strong> این مجموعه است.</p><p>پرمراجعه‌ترین کتاب مجموعه از منظر حقوقی: صلاحیت بازیکنان و وضعیت ملی آنان، در دسترس بودن بازیکن برای تیم ملی، <strong>نقل و انتقال بین‌المللی</strong>، پروانهٔ بازیکن برای مسابقات باشگاهی، مربیان، ثبت هیئت اعزامی، مقامات مسابقه، آمار، <strong>ایجنت‌های بازیکن</strong>، دیوان داوری بسکتبال، و حق‌الزحمه‌ها.</p>
</div>
<div class="reg-sec hi">
<h2>نکته‌های کلیدی<span class="reg-tag">نسبت به ویرایش ۱۵ مه ۲۰۱۹</span></h2>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">صلاحیت و وضعیت ملی بازیکن</b>فصل نخست تعیین می‌کند چه کسی واجد شرایط است، وضعیت ملی بازیکن چگونه احراز می‌شود، بازیکن تا چه حد باید در اختیار تیم ملی باشد، و <strong>مسیر اعتراض</strong> در این موارد چیست.</li>
<li><b class="t">نامهٔ ترخیص و آیین انتقال</b>فصل دوم انتقال بین‌المللی را تنظیم می‌کند: اصول کلی، <strong>نامهٔ ترخیص (Letter of Clearance)</strong> و آیین انتقال با تفکیک تکالیف فدراسیون‌های ملی. سند راهنمای جداگانه‌ای دربارهٔ نقل و انتقالات بین‌المللی نیز روی همین سایت در دسترس است.</li>
<li><b class="t">ایجنت‌های بازیکن</b>فصل نهم به ایجنت‌ها اختصاص دارد: حقوق، تکالیف، قراردادهای نمایندگی و ضمانت اجراها. <strong>پیوست ۱ سند، قرارداد نمونهٔ میان ایجنت و بازیکن یا باشگاه است.</strong></li>
<li><b class="t">دیوان داوری بسکتبال</b>فصل دهم جایگاه BAT را در مقررات داخلی تثبیت می‌کند؛ آیین دادرسی خودِ دیوان در سند جداگانه‌ای منتشر می‌شود که روی همین سایت در دسترس است.</li>
<li><b class="t">مقامات مسابقه</b>فصل هفتم — طولانی‌ترین فصل، از صفحهٔ ۳۲ تا ۴۹ — مقامات مسابقه را تنظیم می‌کند.</li>
<li><b class="t">حق‌الزحمه‌ها</b>فصل یازدهم حق‌الزحمه‌ها و فوق‌العاده‌ها را تعیین می‌کند.</li>
</ol>
</div>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>برای بازیکن، باشگاه و ایجنت، این کتاب مرجع اصلی است: صلاحیت بازی، تغییر وضعیت ملی، نامهٔ ترخیص و قرارداد نمایندگی همه در همین‌جا تعیین شده‌اند. اختلافات مالی میان بازیکن و باشگاه معمولاً به دیوان داوری بسکتبال می‌رود که فصل دهم به آن اشاره دارد.</p>
</div>

مقررات داخلی فدراسیون جهانی بسکتبال (FIBA) — کتاب سوم: بازیکنان و مقامات، مصوب ۲۰۲۶

<p class="reg-lead">منشور صلاحیت بازیکنان فدراسیون جهانی هندبال، لازم‌الاجرا از ۲۱ دسامبر ۲۰۲۵.</p>
<table class="reg-facts">
<tr><td>تصویب</td><td><b>۲۱ دسامبر ۲۰۲۵</b> (۳۰ آذر ۱۴۰۴) — فدراسیون جهانی هندبال</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td>فصل III مجموعه مقررات فدراسیون جهانی هندبال</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td><strong>نسخهٔ جاری</strong> — جانشین ویرایش ۱۲ نوامبر ۲۰۲۰</td></tr>
</table>
<div class="reg-sec">
<h2>منشور صلاحیت بازیکنان چه چیزی را تعیین می‌کند؟</h2>
<p>این سند <strong>فصل III</strong> مجموعه مقررات IHF است و پاسخ می‌دهد که چه کسی حق دارد در چه سطحی و برای چه تیمی بازی کند: وضعیت آماتور یا حرفه‌ای، ثبت‌نام، شرایط بازی در تیم ملی، تغییر تابعیت ورزشی و آزادسازی بازیکنان ملی. در کنار آن، فدراسیون‌های ملی را در سه ردهٔ برتر، توسعه‌یافته و نوظهور دسته‌بندی می‌کند و همین دسته‌بندی است که به بعضی درخواست‌های استثنایی راه می‌دهد.</p>
</div>
<div class="reg-sec hi">
<h2>مهم‌ترین تغییرات این ویرایش<span class="reg-tag">نسبت به ویرایش ۱۲ نوامبر ۲۰۲۰</span></h2>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">تابعیت پیش از ۲۱ سالگی، تغییر تابعیت ورزشی شمرده نمی‌شود</b>بازیکنی که <strong>پیش از رسیدن به ۲۱ سالگی</strong> تابعیت (گذرنامهٔ) کشوری را به دست آورده باشد، مشمول عنوان «تغییر تابعیت ورزشی» موضوع مادهٔ ۶.۳.۱ نیست. اثر عملی این است که چنین بازیکنی در سقف دو نفرهٔ هر تیم ملی برای بازیکنان تغییر تابعیت داده به حساب نمی‌آید.</li>
<li><b class="t">ارتقای فدراسیون زنان ایران به ردهٔ توسعه‌یافته</b>در پیوست ۳، فدراسیون ایران در بخش زنان از ردهٔ <strong>نوظهور</strong> به ردهٔ <strong>توسعه‌یافته</strong> منتقل شده است؛ در بخش مردان همچنان در فهرست فدراسیون‌های نوظهور آسیا قرار دارد.</li>
<li><b class="t">بازمحاسبهٔ رتبه‌بندی فدراسیون‌ها</b>رده‌بندی بر پایهٔ دو دورهٔ اخیر مسابقات جهانی به‌روز شده — از جمله جهانی مردان ۲۰۲۳ و ۲۰۲۵ و جهانی زنان ۲۰۲۱ و ۲۰۲۳ — و جدول امتیازدهی از مسابقات ۲۰۲۱ به بعد تغییر کرده است؛ از جمله یک امتیاز برای رده‌های ۲۵ تا ۳۲ در جام رئیس‌جمهور که پیش‌تر امتیازی نداشت. کمیتهٔ اجرایی نیز اختیار یافته است فدراسیونی را از یک رده به رده‌ای دیگر منتقل کند.</li>
<li><b class="t">مسیر اعتراض به دیوان داوری هندبال</b>پس از طی مراحل داخلی، تصمیم نهایی IHF در <strong>دیوان داوری هندبال (IHCA)</strong> در بازل و بر پایهٔ آیین‌نامهٔ آن قابل اعتراض است؛ پیش‌تر این مسیر به دیوان داوری ورزش در لوزان می‌رسید.</li>
<li><b class="t">گسترش دامنه به بازیکنان دارای ناتوانی ذهنی</b>منشور افزون بر هندبال سالنی، ساحلی و ویلچری، بر <strong>بازیکنان دارای ناتوانی ذهنی</strong> نیز حاکم است. ثبت‌نام باید به تفکیک هر شکل از هندبال انجام شود و بازیکنی که در دو شکل یا بیشتر بازی می‌کند، باید در هر یک جداگانه ثبت شود.</li>
<li><b class="t">گسترش استثنای فدراسیون‌های نوظهور</b>اجازهٔ موردی کمیتهٔ اجرایی برای بازی یک بازیکن در تیم ملی فدراسیون نوظهور، اکنون به فدراسیون‌های عضو <strong>طرح بازارهای نو (New Markets)</strong> در پیوست ۲ نیز تسری یافته است.</li>
<li><b class="t">افزوده شدن جام یورو EHF به فهرست رقابت‌های شناخته‌شده</b>پیوست ۱ که فهرست رقابت‌های رسمی شناخته‌شده را در بر دارد، <strong>EHF EURO Cup</strong> را نیز در بر گرفته است.</li>
</ol>
</div>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>در پرونده‌های مربوط به بازی در تیم ملی، این منشور نخستین سندی است که باید خوانده شود. قاعدهٔ تازه دربارهٔ تابعیت پیش از ۲۱ سالگی می‌تواند وضعیت بازیکنانی را که پیش از این مشمول سقف دو نفره بودند تغییر دهد، و رده‌بندی به‌روزشدهٔ پیوست ۳ تعیین می‌کند کدام فدراسیون می‌تواند از استثناهای موضوع مادهٔ ۶.۳.۳ استفاده کند.</p><p>بر هر پرونده، ویرایشی از این منشور حاکم است که در زمان وقوع رویداد لازم‌الاجرا بوده؛ به همین دلیل ویرایش‌های پیشین در این صفحه در دسترس نگه داشته شده‌اند.</p>
</div>

منشور صلاحیت بازیکنان فدراسیون جهانی هندبال (IHF) مصوب ۲۰۲۵

<p class="reg-lead">دستورالعمل جذب بازیکنان و مربیان خارجی — سازمان لیگ فوتبال ایران.</p>
<table class="reg-facts">
<tr><td>مرجع</td><td>سازمان لیگ فوتبال ایران</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td>۵ صفحه</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td><strong>نسخهٔ حاکم</strong> — روی این سند تاریخ تصویب چاپ نشده است</td></tr>
</table>
<div class="reg-sec">
<h2>این دستورالعمل چه چیزی را تعیین می‌کند؟</h2>
<p>شرایطی که هر باشگاه لیگ برتری پیش از عقد قرارداد با بازیکن یا مربی خارجی باید احراز کند تا قرارداد ثبت شود و کارت صادر گردد.</p>
</div>
<div class="reg-sec hi">
<h2>نکته‌های کلیدی</h2>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">تسویهٔ آرای فیفا و CAS شرط نخست است</b>باشگاهی مجاز به عقد قرارداد با بازیکن و مربی خارجی است که <strong>همهٔ معوقات و بدهی‌های منجر به رأی قطعی نزد فیفا و دیوان داوری ورزش (CAS)</strong> را پرداخته یا با طرف دعوا توافق کرده باشد. تأیید عدم بدهی بر عهدهٔ دپارتمان روابط بین‌الملل و کمیتهٔ وضعیت فدراسیون است و باشگاه باید پیش از ثبت، تأییدیه بگیرد.</li>
<li><b class="t">سوابق ورزشی حداقلی برای بازیکن آسیایی</b>بازیکن از کشورهای سطح نخست آسیا و اقیانوسیه (از جمله ژاپن، کرهٔ جنوبی، قطر، امارات، استرالیا و عربستان) باید در دو سال منتهی به قرارداد، سابقهٔ مشخصی در تیم ملی امید یا بزرگسال کشورش داشته باشد؛ برای سایر کشورهای آسیایی، دست‌کم ۴ بازی ملی بزرگسال در دو سال اخیر لازم است.</li>
<li><b class="t">مسیر باشگاهی به‌جای ملی</b>بازیکنی که سابقهٔ ملی ندارد، از مسیر باشگاهی پذیرفته می‌شود: دست‌کم ۸ بازی در دو فصل اخیر در بالاترین لیگ یا جام حذفی کشورهای مشخص، مشروط بر آنکه باشگاه پیشین در شش رتبهٔ نخست جدول پایانی لیگ آن کشور باشد.</li>
<li><b class="t">اثر عملی</b>این شرط‌ها در عمل دروازهٔ ورود هر خارجی به لیگ ایران است؛ نقض آن‌ها یعنی قراردادی که ثبت نمی‌شود و کارتی که صادر نمی‌گردد.</li>
</ol>
</div>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>باشگاه‌های لیگ برتر و واسطه‌هایی که بازیکن خارجی معرفی می‌کنند. با مصوبهٔ تیر ۱۴۰۵ هیئت‌رئیسه، سقف بازیکن خارجی هر باشگاه به <strong>۴ نفر</strong> کاهش یافته است — مصوبه‌ای که متن کاملش روی همین سایت در دسترس است.</p>
</div>

یادداشت مرتبط به برچسب بازیکنان

مقررات وضعیت و نقل و انتقال بازیکنان فدراسیون جهانی فوتبال

مقررات داخلی فدراسیون جهانی بسکتبال — کتاب سوم: بازیکنان و مقامات،

منشور صلاحیت بازیکنان فدراسیون جهانی هندبال

دستورالعمل جذب بازیکنان و مربیان خارجی سازمان لیگ فوتبال ایران

مقررات نقل و انتقال و تعیین وضعیت بازیکنان فدراسیون فوتبال ایران

آیین دادرسی کمیته وضعیت بازیکنان فدراسیون فوتبال ایران مصوب1396