<p class="reg-lead">خلاصهٔ تغییرات قواعد رسمی بسکتبال فدراسیون جهانی بسکتبال، لازم‌الاجرا از ۱ اکتبر ۲۰۲۶.</p>
<table class="reg-facts">
<tr><td>لازم‌الاجرا</td><td><b>۱ اکتبر ۲۰۲۶</b> (۹ مهر ۱۴۰۵) — منتشرشده در ژوئیه ۲۰۲۶، نسخهٔ ۱.۱</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td>۲۵ صفحه — تهیه‌شده در بخش عملیات داوری FIBA</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td><strong>نسخهٔ جاری</strong></td></tr>
</table>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند چیست؟</h2>
<p>سندی که FIBA در کنار متن کامل قواعد منتشر می‌کند تا آماده‌سازی برای تغییرات آسان‌تر شود. برای هر مادهٔ تغییریافته دو چیز می‌آورد: <strong>دلیل تغییر</strong> و <strong>متن تازهٔ کتاب قواعد</strong>. مواد پوشش‌داده‌شده: ۱ تعاریف، ۲ زمین، ۴ تیم‌ها، ۱۵ بازیکن در حال شوت، ۲۴ دریبل، ۳۶ خطای فنی، ۳۷ خطای مخل، ۳۸ خطای فاحش، و پیوست‌های علائم داوران، برگهٔ امتیاز، رده‌بندی تیم‌ها و سامانهٔ بازپخش فوری.</p>
</div>
<div class="reg-sec hi">
<h2>نکته‌های کلیدی</h2>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">اولویت متن اصلی</b>خودِ سند تصریح می‌کند خلاصه <strong>همهٔ تغییرات جزئی و ویرایشی را در بر نمی‌گیرد</strong> و در صورت تعارض، <strong>متن نهایی قواعد رسمی حاکم است</strong>. در استناد حقوقی باید به متن قواعد ارجاع داد، نه به این خلاصه.</li>
<li><b class="t">ارزش «دلیل تغییر»</b>برای هر ماده، دلیل تغییر به‌صراحت نوشته شده است — چیزی که در خودِ کتاب قواعد نمی‌آید و برای تفسیر قصد قانون‌گذار ارزش دارد.</li>
<li><b class="t">زمان‌بندی انتشار</b>متن کامل قواعد در ژوئیه ۲۰۲۶ و تفاسیر رسمی در سپتامبر ۲۰۲۶ منتشر می‌شود؛ خلاصهٔ تغییرات پیش از هر دو در دسترس قرار می‌گیرد.</li>
<li><b class="t">محدودیت استفاده</b>سند تصریح می‌کند محتوای آن نباید تغییر داده شود و بدون اجازهٔ کتبی بخش عملیات داوری FIBA با نشان این فدراسیون ارائه نشود.</li>
</ol>
</div>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>برای داوران، مربیان و مدرسان، سریع‌ترین راه فهمیدن اینکه از ۱ اکتبر ۲۰۲۶ چه چیزی عوض می‌شود. برای وکیل، بخش «دلیل تغییر» می‌تواند در تفسیر مواد تازه به کار آید — با این هشدار که خودِ سند اولویت را به متن قواعد داده است.</p>
</div>

تغییرات قواعد رسمی بسکتبال فدراسیون جهانی بسکتبال (FIBA) — لازم‌الاجرا از ۲۰۲۶

<p class="reg-lead">نسخه جاری، لازم‌الاجرا از ۲۵ نوامبر ۲۰۲۵؛ برای نخستین بار سقف سالانه برای فدراسیون مبدأ گذاشت، مهلت درخواست را به بازه اول اکتبر تا بیستم دسامبر تغییر داد و فدراسیون جهانی را به تعیین تکلیف ظرف نود روز موظف کرد.</p>
<table class="reg-facts">
<tr><td>لازم‌الاجرا از</td><td><b>۲۵ نوامبر ۲۰۲۵</b> (۴ آذر ۱۴۰۴)</td></tr>
<tr><td>انتشار</td><td>فدراسیون جهانی کشتی — نسخه نوامبر ۲۰۲۵</td></tr>
<tr><td>ساختار</td><td>۱۰ ماده به‌همراه بخش تعاریف</td></tr>
<tr><td>وضعیت</td><td><strong>نسخه جاری</strong> — حاکم بر درخواست‌هایی که از ۲۵ نوامبر ۲۰۲۵ تسلیم می‌شوند</td></tr>
</table>
<div class="reg-sec">
<h2>مقررات تغییر ملیت در کشتی چیست؟</h2>
<p>مقررات تغییر ملیت فدراسیون جهانی کشتی (UWW) تعیین می‌کند یک کشتی‌گیر در مسابقات بین‌المللی نماینده کدام کشور است و در چه شرایطی می‌تواند این وابستگی را تغییر دهد. ملاک، مجوز بین‌المللی ورزشکار است که فدراسیون جهانی صادر می‌کند؛ همین مجوز کشوری را که کشتی‌گیر نماینده آن است مشخص می‌کند. هر کشتی‌گیری که یک‌بار با نمایندگی کشوری در مسابقات تقویم فدراسیون جهانی شرکت کرده باشد، برای رقابت به نام کشور دیگر باید از این آیین عبور کند — و این تغییر، در طول یک دوره ورزشی تنها یک‌بار ممکن است و بازگشت به وابستگی پیشین را نمی‌پذیرد.</p>
</div>
<div class="reg-sec hi">
<h2>درباره نسخه نوامبر ۲۰۲۵<span class="reg-tag">تغییرات نسبت به ژوئن ۲۰۱۹</span></h2>
<h3>مهم‌ترین تغییرات نسبت به نسخه پیشین</h3>
<ol class="reg-tl">
<li><b class="t">سقف سالانه برای فدراسیون مبدأ</b>تازه‌ترین و مهم‌ترین محدودیت این نسخه. تا پیش از این تنها فدراسیون مقصد سقف داشت؛ اکنون <strong>هر فدراسیون مبدأ می‌تواند حداکثر با سه تغییر ملیت مردان و سه تغییر ملیت زنان در سال</strong> موافقت کند، در همه سبک‌ها و همه رده‌های سنی. متن تصریح می‌کند این تصمیم <strong>کاملاً در اختیار فدراسیون مبدأ</strong> است، فدراسیون جهانی در آن دخالتی ندارد و مخالفت فدراسیون مبدأ مبنای هیچ دعوایی علیه فدراسیون جهانی قرار نمی‌گیرد.</li>
<li><b class="t">سقف فدراسیون مقصد، اکنون به تفکیک جنسیت</b>فدراسیون مقصد می‌تواند <strong>سالانه یک کشتی‌گیر خارجی از هر جنسیت</strong> بپذیرد؛ پیش از این سقف بدون تفکیک جنسیت و یک نفر در سال بود.</li>
<li><b class="t">مهلت درخواست: از اول اکتبر تا بیستم دسامبر</b>بازه تسلیم درخواست که پیش از این <strong>اول تا سی‌ویکم دسامبر</strong> بود، به <strong>اول اکتبر تا بیستم دسامبر</strong> تغییر کرد — یعنی زودتر باز می‌شود و زودتر بسته می‌شود. مجوز، مانند گذشته، از اول ژانویه سال بعد اثر می‌گذارد.</li>
<li><b class="t">مهلت نود روزه برای فدراسیون جهانی</b>برای نخستین بار فدراسیون جهانی موظف شد <strong>ظرف نود روز از دریافت پرونده کامل</strong> تکلیف درخواست را روشن کند. پرونده زمانی کامل شمرده می‌شود که همه مدارک لازم به اداره فدراسیون رسیده باشد.</li>
<li><b class="t">واژگان تازه و تعریف‌شده</b>متن بخش تعاریف پیدا کرد: <strong>فدراسیون مقصد (Host)</strong>، <strong>فدراسیون مبدأ (Releasing)</strong>، <strong>کشتی‌گیر ملی</strong> و <strong>کشتی‌گیر تغییرملیت‌داده (Naturalized)</strong>. همچنین عبارت «ملیت ورزشی» در سراسر متن به «ملیت» ساده شد.</li>
<li><b class="t">مسیر جداگانه برای پیشکسوتان</b>برای رده پیشکسوتان آیینی سبک‌تر مقرر شد: درخواست <strong>در هر زمانی از سال</strong> و دست‌کم <strong>۴۵ روز پیش از مسابقات قهرمانی پیشکسوتان</strong> پذیرفته می‌شود، تنها درخواست فدراسیون مقصد و موافقت فدراسیون مبدأ لازم است، و <strong>قاعده سه‌ساله بر پیشکسوتان بار نمی‌شود</strong>.</li>
<li><b class="t">انعطاف برای رده‌های پایه</b>دوره انتظار سه‌ساله همچنان با توافق دو فدراسیون و تصمیم هیئت اجرایی قابل کاهش یا حذف است؛ افزون بر آن برای <strong>کشتی‌گیران پانزده‌ساله در زمان درخواست</strong>، یا کسانی که تنها سابقه حضورشان با فدراسیون مبدأ در رده زیر پانزده سال بوده، این تصمیم از مسیر ساده‌تری گرفته می‌شود.</li>
<li><b class="t">ارجاع مسابقات المپیک به منشور المپیک</b>بخش مفصل و مرحله‌به‌مرحله قواعد انتخابی المپیک که در نسخه ۲۰۱۹ افزوده شده بود برداشته شد و جای خود را به یک ارجاع کوتاه داد: <strong>در بازی‌های المپیک و مسابقات انتخابی آن، قواعد منشور المپیک حاکم است</strong>.</li>
<li><b class="t">غرامت آموزش</b>فدراسیون مبدأ می‌تواند بر پایه جدولی که در همین مقررات آمده <strong>غرامت آموزش</strong> و هزینه اداری مطالبه کند.</li>
</ol>
</div>
<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>این سند از پرکاربردترین مقررات کشتی برای وکلای ورزشی است: هر پرونده مربوط به کشتی‌گیری که قصد دارد به نام کشور دیگری به میدان برود — چه ورزشکار خارجی که می‌خواهد برای ایران کشتی بگیرد و چه کشتی‌گیر ایرانی که قصد مهاجرت ورزشی دارد — با همین متن سنجیده می‌شود. سه نکته در عمل تعیین‌کننده است: مهلت‌های تسلیم درخواست، دوره انتظار سه‌ساله و امکان کاهش آن، و اختیار فدراسیون مبدأ در موافقت یا مخالفت. برای فدراسیون‌های ملی نیز سقف سالانه پذیرش و رهاسازی ورزشکار در همین سند تعیین شده است. بر هر پرونده، نسخه‌ای حاکم است که در زمان تسلیم درخواست لازم‌الاجرا بوده است.</p>
</div>

مقررات بین‌المللی تغییر ملیت فدراسیون جهانی کشتی (UWW) مصوب نوامبر 2025

<p class="reg-lead">اصلاحات مقررات داوری ورزشی، لازم‌الاجرا از ۱ ژانویه ۲۰۱۹ — متن کامل اساسنامه ارکان حل‌وفصل اختلافات ورزشی، یعنی شورای بین‌المللی داوری ورزش و دیوان داوری ورزش.</p>

<table class="reg-facts">
<tr><td>لازم‌الاجرا از</td><td><b>۱ ژانویه ۲۰۱۹</b> (۱۱ دی ۱۳۹۷)</td></tr>
<tr><td>در بر دارنده</td><td>متن کامل اساسنامه ارکان (مواد <b>S1 تا S26</b>) و مواد اصلاح‌شده آیین دادرسی</td></tr>
<tr><td>دو رکن</td><td>شورای بین‌المللی داوری ورزش (<b>ICAS</b>) و دیوان داوری ورزش (<b>CAS</b>)</td></tr>
</table>

<div class="reg-sec">
<h2>این سند چیست؟</h2>
<p>مقررات داوری ورزشی دو بخش دارد: اساسنامه ارکان که با حرف S شماره‌گذاری می‌شود، و آیین دادرسی که با حرف R. سند حاضر، متن کامل بخش اساسنامه — مواد S1 تا S26 — را به‌همراه اصلاحات آیین دادرسی که از ۱ ژانویه ۲۰۱۹ لازم‌الاجرا شده‌اند در بر دارد.</p>
<p>ماده S1 نقطه آغاز است و دو نهاد را بنیان می‌گذارد: <strong>شورای بین‌المللی داوری ورزش</strong> که وظیفه‌اش تضمین استقلال دیوان و حقوق طرفین است، و <strong>دیوان داوری ورزش</strong> که به اختلافات ورزشی از راه داوری و میانجی‌گری رسیدگی می‌کند. مواد بعدی ترکیب، اختیارات و شیوه کار هر یک را تعیین می‌کنند.</p>
</div>

<div class="reg-sec hi">
<h2>مواد اصلاح‌شده آیین دادرسی</h2>
<p>اصلاحات این نسخه بر شماری از مواد آیین دادرسی متمرکز است که در عمل پرکاربردترین‌اند: <strong>R27</strong> (قلمرو اعمال)، <strong>R34 و R35</strong> (جرح و جایگزینی داور)، <strong>R43</strong> (محرمانگی)، <strong>R46</strong> (رأی)، <strong>R57</strong> (اختیار دیوان در رسیدگی ماهوی به تجدیدنظر)، <strong>R59</strong> (رأی در پرونده‌های تجدیدنظر)، و <strong>R64 و R65</strong> (هزینه‌های داوری).</p>
<p>برای طرف ایرانی، دو ماده بیش از بقیه اهمیت دارند: R57 که به دیوان اجازه می‌دهد پرونده را از ابتدا و به‌طور کامل بررسی کند و نه صرفاً رأی بدوی را کنترل کند؛ و R64 و R65 که تعیین می‌کنند هزینه رسیدگی بر عهده کیست — تفاوت این دو ماده در پرونده‌های انضباطی و مالی، تفاوت میان رسیدگی کم‌هزینه و پرهزینه است.</p>
</div>

<div class="reg-sec">
<h2>این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟</h2>
<p>هر ورزشکار، باشگاه یا فدراسیونی که پرونده‌اش به دیوان داوری ورزش می‌رسد، و هر وکیلی که چنین پرونده‌ای را می‌پذیرد، باید متن حاکم بر زمان طرح دعوا را بشناسد. این نسخه، متن حاکم بر پرونده‌های سال ۲۰۱۹ است و برای پرونده‌های متأخرتر باید ویرایش بعدی احراز شود.</p>
</div>

یادداشت مرتبط به برچسب تغییر

تغییرات قواعد رسمی بسکتبال فدراسیون جهانی بسکتبال — لازم‌الاجرا از ۲۰۲۶

مقررات بین‌المللی تغییر ملیت فدراسیون جهانی کشتی

تغییرات مقررات دیوان داوری ورزش