مقررات اخلاق فدراسیون جهانی فوتبال (FIFA) مصوب 2023
- لازم‌الاجرا
- 12 بهمن 1401
ویرایش ۲۰۲۳ مقررات اخلاق فیفا، مصوب ۱۶ دسامبر ۲۰۲۲ شورای فیفا (دوحه) و لازم‌الاجرا از ۱ فوریه ۲۰۲۳؛ ماده مستقل «عود» افزوده و تعقیب آزار جنسی و تهدید از شمول مرور زمان خارج شد.
| تصویب | ۱۶ دسامبر ۲۰۲۲ (۲۵ آذر ۱۴۰۱) — شورای فیفا، دوحه |
| لازم‌الاجرا از | ۱ فوریه ۲۰۲۳ (۱۲ بهمن ۱۴۰۱)؛ قواعد شکلی بی‌درنگ اجرا می‌شود |
| ساختار | ۸۹ ماده در چهار بخش + تعاریف |
| وضعیت | آخرین ویرایش موجود در این مجموعه — جایگزین‌کننده ویرایش ۲۰۲۰ |
مقررات اخلاق فیفا چیست؟
مقررات اخلاق فیفا رفتار مقامات، بازیکنان، نمایندگان مسابقه دارای مجوز فیفا و ایجنت‌های فوتبال را در برابر معیارهای درستکاری و اعتبار فوتبال می‌سنجد. بخش دوم آن وظایف و تخلفات را برمی‌شمرد: بی‌طرفی، وفاداری، محرمانگی، تعارض منافع، هدایا، تبعیض، آزار، جعل، سوءاستفاده از موقعیت، شرط‌بندی، رشوه و فساد، اختلاس و تبانی در نتایج. بخش سوم، کمیته اخلاق را با دو شعبه تحقیق و رسیدگی و آیین دادرسی آن‌ها تنظیم می‌کند.
درباره ویرایش ۲۰۲۳تغییرات نسبت به ۲۰۲۰
به موجب ماده ۸۹، شورای فیفا این مقررات را در ۱۶ دسامبر ۲۰۲۲ در دوحه تصویب کرد و از ۱ فوریه ۲۰۲۳ لازم‌الاجرا شد؛ قواعد شکلی آن بی‌درنگ و بر همه پرونده‌هایی که رسیدگی در شعبه رسیدگی هنوز رسماً آغاز نشده، اعمال می‌شود. ویرایش پیشین مصوب ۲۵ ژوئن ۲۰۲۰ بود و از ۱۳ ژوئیه ۲۰۲۰ اجرا می‌شد. شمار مواد از ۸۸ به ۸۹ رسید و دیباچه ویرایش ۲۰۲۰ در این متن نیامده است.
مهم‌ترین تغییرات نسبت به نسخه پیشین
- ماده مستقل عود (ماده ۱۲)عود جدا از تکرار تخلف تعریف شد: ارتکاب تخلفی مشابه از نظر ماهیت و شدت ظرف پانزده سال از ابلاغ تصمیم مجازات پیشین. عود و نیز تعدد تخلفات (ماده ۱۰) از عوامل مشدده است و کمیته می‌تواند از سقف مجازات مقرر فراتر رود.
- آزار جنسی و تهدید بدون مرور زمان (ماده ۱۳)مرور زمان عمومی همچنان پنج سال است، اما مهلت ده‌ساله اکنون فقط برای رشوه و فساد (ماده ۲۸) و اختلاس و سوءاستفاده از وجوه (ماده ۲۹) است. تهدید، وعده امتیاز، اجبار و هر شکل از سوءاستفاده، آزار و بهره‌کشی جنسی (ماده ۲۴) مشمول هیچ مرور زمانی نیست؛ پیش‌تر ماده حمایت از تمامیت جسمی و روانی در شمار تخلفات ده‌ساله بود.
- حق اعتراض قربانی نزد دیوان داوری ورزش (ماده ۲۴)کسی که ممکن است قربانی آزار یا سوءاستفاده جنسی باشد می‌تواند به تصمیم شعبه رسیدگی نزد دیوان داوری ورزش (CAS) اعتراض کند؛ تصمیم، گزارش نهایی و مدارک به او داده می‌شود و مهلت اعتراض از ابلاغ آن‌ها آغاز می‌شود. کنفدراسیون‌ها و فدراسیون‌ها نیز باید تصمیمات خود را در این زمینه فوراً به فیفا اطلاع دهند.
- قیود تازه بر توافق مجازات (ماده ۶۹)ممنوعیت توافق مجازات از رشوه، اختلاس و تبانی به تخلفات علیه تمامیت جسمی و روانی هم گسترش یافت، با استثنای «کمک اساسی» متخلف به تحقیق. در پرونده‌های آزار جنسی، توافق با عاملان اصلی و مشارکت‌کنندگان مستقیم هرگز مجاز نیست.
- صلاحیت کمیته اخلاق (ماده ۳۱)برای بازیکنان، مربیان و سایر مقامات، کمیته هنگامی صالح است که موضوع در صلاحیت کنفدراسیون یا فدراسیون عضو نباشد، آن مرجع ظرف ۹۰ روز از آگاهی فیفا تحقیق رسمی آغاز نکرده باشد، یا آن مرجع صلاحیت را با توافق به فیفا واگذارد. ویرایش ۲۰۲۰ مهلت سه‌ماهه را معیار می‌گرفت.
- مجازات موقت (ماده ۸۶)رئیس شعبه تحقیق باید مجازات موقت را از رئیس شعبه رسیدگی بخواهد. مجازات موقت تا تصمیم نهایی ادامه می‌یابد و از حداکثر مجازات تخلف مربوط فراتر نمی‌رود؛ قاعده ۹۰ روز به‌علاوه ۹۰ روز تمدید حذف شده است.
- زبان‌های رسمی (مواد ۴۲ و ۸۸)زبان رسیدگی و متن سند اکنون انگلیسی، فرانسه و اسپانیایی است؛ ویرایش ۲۰۲۰ آلمانی را نیز در شمار زبان‌ها می‌آورد. در اختلاف متون، متن انگلیسی معتبر است.
- اشخاص مشمول (ماده ۲)«واسطه‌ها» جای خود را به «نمایندگان مسابقه دارای مجوز فیفا و ایجنت‌های فوتبال» دادند.
این سند برای چه کسانی اهمیت دارد؟
مقامات و مدیران فدراسیون‌ها و باشگاه‌های ایرانی، مربیان، بازیکنان و ایجنت‌ها که در حیطه این مقررات قرار می‌گیرند، و وکلای ورزشی در پرونده‌های اخلاقی نزد فیفا و دیوان داوری ورزش به آن استناد می‌کنند. به موجب ماده ۳، رفتار گذشته نیز قابل رسیدگی است، اما مجازات نباید از سقف مجازات در ویرایش حاکم بر زمان ارتکاب فراتر رود؛ از این رو متن ویرایش‌های قبلی در عمل اهمیت دارد.